Segment usług medycznych jest bardzo trudnym rynkiem w znacznej mierze nieuregulowanym, będącym w początkowej fazie tworzenia. W usługach medycznych nie działają zasady rynkowe, bardzo dużo zależy od regulatora i płatnika publicznego. W systemie pieniędzy nie przybywa i dlatego głównym zadaniem stojącym przed decydentami jest poprawa efektywności ekonomicznej jego działania oraz skuteczności klinicznej systemu ochrony zdrowia.
21 marca 2014 r. premier Donald Tusk oraz minister zdrowia Bartosz Arłukowicz przedstawili swoje propozycje uzdrowienia sytuacji w ochronie zdrowia, znane powszechnie jako pakiet antykolejkowy i onkologiczny, który po wielu dyskusjach toczonych w mediach i środowisku lekarzy wszedł w życie 1 stycznia 2015 roku. Pakiet umożliwia pacjentom z podejrzeniem raka szybką diagnozę i kompleksowe leczenie. Szybkie wykrycie choroby w głównej mierze decyduje o skuteczności podjętego leczenia. Pacjenci w zamierzeniu twórców programu, ze względu na rodzaj schorzenia, mają być otoczeni szczególną troską.
W przypadku potwierdzenia choroby, program przewiduje leczenie z pominięciem kolejki. Ma to być możliwe dzięki zniesieniu limitów na onkologię w przychodniach specjalistycznych i w szpitalach. Ministerstwo Zdrowia uruchomiło specjalny serwis internetowy, który promuje wprowadzane rozwiązania, a które powinny wpłynąć na poprawę funkcjonowania opieki onkologicznej. Kolejne korzyści, które w swoich założeniach powinno przynieść wdrożenie pakietu onkologicznego, to uporządkowanie procesu diagnostyki i leczenia pacjenta oraz obniżenie kosztów leczenia, dzięki wykryciu choroby we wczesnym stadium.
Dużą rolę w programie pełni lekarz podstawowej opieki zdrowotnej, który w razie potrzeby powinien zlecić wykonanie niezbędnych badań, a po stwierdzeniu podejrzenia nowotworu złośliwego, wystawia kartę diagnostyki i leczenia onkologicznego i kieruje pacjenta do specjalisty lub do onkologa. Karta jest własnością pacjenta i dokumentuje cały proces diagnostyki i leczenia.
Na wprowadzonych zmianach skorzystają głównie ośrodki świadczące usługi w obszarze onkologii. Będą mogły świadczyć usługi bez limitów wynikających z podpisanych przez nie kontraktów z Narodowym Funduszem Zdrowia. Dużym plusem programu stają się kolejne nowoczesne procedury dostępne dla pacjentów onkologicznych. Dzięki zarządzeniu prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z grudnia 2014 roku od stycznia dostępne są już CyberKnife oraz Gamma Knife, nieinwazyjne metody, które doczekały się publicznego finansowania w ramach radioterapii. CyberKnife oraz Gamma Knife są to nowoczesne narzędzia alternatywne wobec tradycyjnej chirurgii z użyciem skalpela. Chore komórki niszczone są precyzyjnie ukierunkowanymi wiązkami promieniowania z dokładnością do ułamków milimetra. Wysoka skuteczność i precyzja przeprowadzanych zabiegów sprawia, że efekty mogą być porównywane z klasycznymi technikami operacyjnymi. Jednocześnie nienaruszenie ciągłości tkanek minimalizuje ryzyko komplikacji po zabiegu. Operacje z użyciem tych narzędzi stały się standardem opieki medycznej na świecie a teraz dostępne również dla polskich pacjentów w ramach refundacji Narodowego Funduszu Zdrowia.
Pomimo nie wdrożenia drugiego etapu reformy z 1999 roku – wprowadzenia ubezpieczycieli prywatnych, co miało zwiększyć konkurencję wśród płatników, polski rynek usług medycznych cieszy się wśród dużych ubezpieczycieli czy operatorów szpitalnych dużym zainteresowaniem. Polski rynek usług medycznych przyciąga inwestorów z całego świta.
Na przełomie 2012 i 2013 roku byliśmy świadkami spektakularnego przejęcia Lux Medu. Największa polska prywatna firma medyczna została przez międzynarodową grupę medyczną Bupa. Dla firmy Bupa, która świadczy usługi medyczne na całym świecie (głównie w Wielkiej Brytanii, Hiszpanii, USA i Australii) i obsługuje ok. 11,8 mln pacjentów rocznie, przejęcie Lux Medu oznaczało wejście na polski rynek. Bupa przejęła Lux Med za 1,625 mld zł.
Transakcją 2014 roku z kolei było przejęcie 100% kapitału Scanmed Multimdedis przez Life Healthcare International Ltd inwestora z RPA. Life Healthcare International prowadzi 63 szpitale, w których łącznie znajduje się ponad 8 000 łóżek. Scanmed po dokapitalizowaniu przez swojego inwestora strategicznego bierze udział aktywny udział w konsolidacji polskiego rynku usług medycznych. W krótkim czasie do portfela Scanmedu trafiły kliniki okulistyczne Weiss, ośrodek gastroenterologii Gastromed, tuż przed świętami kliniki Kardiologiczne Allenort oraz w ostatnich dniach roku – Sport Kliniki z Żor, specjalizującej się w ortopedii.
O inwestycjach na rynku szpitalnym informuje największy polski ubezpieczyciel – grupa PZU.
Pojawienie się dużych graczy na polskim rynku spowoduje podniesienie poziomu usług. W przyszłości należy oczekiwać wzrostu presji z ich strony na tworzenie rynku ubezpieczeń zdrowotnych na skalę masową, nowych regulacji prawnych dopuszczających do rynku firmy spełniające funkcję prywatnych płatników zdrowotnych. Należy mieć nadzieję, że wprowadzany aktualnie przez ministra zdrowia pakiet antykolejkowy będzie początkiem większych zmian w systemie.
Jerzy Fimowicz - Doradca Inwestycyjny
Departament Zarządzania Portfelami
Secus Asset Management S.A.
